Navlun

kamyon konteyner

Navlun, uluslararas─▒ ta┼č─▒mac─▒l─▒kta kullan─▒lan bir terimdir. T├╝rk Dil Kurumu’nun G├╝ncel T├╝rk├že S├Âzl├╝─č├╝ne g├Âre Rumca k├Âkenli bir kelime olan navlun, “ta┼č─▒y─▒c─▒ taraf─▒ndan, ta┼č─▒ma arac─▒nda ta┼č─▒nacak y├╝k i├žin istenen ├╝cret” olarak tan─▒mlanmaktad─▒r.

Navlun denildi─činde bir d─▒┼č ticaret ├žal─▒┼čan─▒n─▒n akl─▒na ta┼č─▒ma i├žin ├Âdenecek ├╝cret gelmelidir. ─░ngilizce kar┼č─▒l─▒─č─▒ ise “freight” veya “freightage” olarak kullan─▒lmaktad─▒r.

Navlun kelimesinin ilk zamanlarda yaln─▒zca denizyolu ta┼č─▒malar─▒ i├žin kullan─▒ld─▒─č─▒ g├Âr├╝lmekte iken, di─čer ta┼č─▒ma y├Ântemlerinin de d─▒┼č ticarette s─▒kl─▒kla kullan─▒lmaya ba┼članmas─▒ ile beraber, karayolu, demiryolu, havayolu ve multimodal ta┼č─▒malar i├žin de ├Âdenecek nakliye ├╝creti i├žin navlun terimi kullan─▒lmaya ba┼članm─▒┼čt─▒r.

Bug├╝nk├╝ yaz─▒mda denizyolu ta┼č─▒malar─▒n navlun hesaplamalar─▒ ba┼čta olmak ├╝zere, karayolu, havayolu ve multimodal ta┼č─▒malar─▒nda navlun hesaplamalar─▒na ait detayl─▒ a├ž─▒klamalara yer vermek istiyorum.

Denizyolu Ta┼č─▒malar─▒nda Navlun Kavram─▒
Denizyolu ta┼č─▒malar─▒nda navlun denildi─činde, ta┼č─▒y─▒c─▒n─▒n, y├╝kleme liman─▒ (port of loading) ile bo┼čaltma liman─▒ (port of discharge) aras─▒nda yapm─▒┼č oldu─ču ta┼č─▒ma i├žin y├╝kleyiciden (shipper) veya al─▒c─▒dan (consignee) talep etmi┼č oldu─ču ├╝cret anla┼č─▒lmal─▒d─▒r.

Denizyolu Ta┼č─▒malar─▒nda Navlunu Kim ├ľder?
E─čer ta┼č─▒ma bedeli yani navlun y├╝kleyici taraf─▒ndan ├Âdenecek ise bu durumda kon┼čimentolar─▒n ├╝zerine freight prepaid (navlun y├╝kleyici taraf─▒ndan) ├Âdenecektir, e─čer navlun al─▒c─▒ taraf─▒ndan ├Âdenecek ise bu durumda kon┼čimentolar─▒n ├╝zerine freight collect (navlun al─▒c─▒ taraf─▒ndan ├Âdenecektir) yaz─▒lmaktad─▒r.

Denizyolu Ta┼č─▒malar─▒nda Navlun Nas─▒l Hesaplan─▒r?
Denizyolu ta┼č─▒malar─▒ temel olarak konteyner ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒ ve d├Âkme y├╝k ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒ ┼čeklinde iki ana kola ayr─▒lmaktad─▒r. Denizyolu konteyner ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒nda navlun hesaplanmas─▒na etki eden etmenler ┼ču ┼čekilde s─▒ralanabilir:

Y├╝k├╝n kaplad─▒─č─▒ hacim ve br├╝t a─č─▒rl─▒─č─▒: Y├╝k├╝n kaplad─▒─č─▒ hacim ve br├╝t a─č─▒rl─▒─č─▒ se├žilecek konteyner t├╝r├╝ne do─črudan etki etmektedir
├ľrne─čin, 20ft’lik konteyner i├žin nakliyeci taraf─▒ndan talep edilecek navlun ile 40ft’lik konteyner i├žin talep edilecek navlun farkl─▒ olacakt─▒r.
Ayr─▒ca konteynerleri tam dolduramayan y├╝kler, parsiyel olarak ta┼č─▒naca─č─▒ i├žin, tam konteyner (full container) i├žin talep edilen navlun ile parsiyel konteyner y├╝kleri (less than container load) i├žin talep edilen navlun fiyatlar─▒ farkl─▒l─▒k g├Âsterecektir.

├ľzellikli Konteyner Kullan─▒l─▒p Kullan─▒lmamas─▒: 20ft Dry Container ve 40ft Dry Container, denizyolu ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒nda standart olarak kullan─▒lan konteyner ├že┼čitleridir. E─čer y├╝kleme, bu iki konteyner ├že┼čidi ile de─čil de ├Âzellik arz eden konteynerler ile yap─▒lacak ise navlun fiyatlar─▒n─▒n artmas─▒ beklenmelidir.

├ľrne─čin, reefer konteyner ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒ her zaman i├žin standart konteyner ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒ndan daha pahal─▒ olmaktad─▒r.
Transit S├╝re: Uluslararas─▒ denizyolu ta┼č─▒mac─▒l─▒─č─▒nda transit s├╝re (transit time, t/t) denildi─činde, y├╝kleme liman─▒ ile bo┼čaltma liman─▒ aras─▒nda ge├žen s├╝re anla┼č─▒lmal─▒d─▒r.

Baz─▒ durumlarda bo┼čaltma ve y├╝kleme limanlar─▒ aras─▒nda aktarma (transshipment) yap─▒lmaktad─▒r. Aktarma olsun veya olmas─▒n, y├╝kleme liman─▒ ile bo┼čaltma liman─▒ aras─▒nda y├╝klerin ta┼č─▒nmas─▒ i├žin ge├žen s├╝reye transit s├╝re denilmektedir.

Ta┼č─▒maya ait transit s├╝re ve ta┼č─▒ma mesafesi artt─▒k├ža ta┼č─▒y─▒c─▒lar─▒n maliyetleri de do─čru orant─▒l─▒ olarak artmaktad─▒r.

Hatlar─▒n ─░hracat ve ─░thalat Kullan─▒m Oran─▒: E─čer bir hat yo─čun olarak ihracat i├žin ├žal─▒┼č─▒yor ise, ta┼č─▒y─▒c─▒ firmalar konteynerleri bo┼č d├Ând├╝rmemek i├žin d├Ân├╝┼č i├žin daha uygun navlunlar talep edebilmektedirler.

Karayolu Ta┼č─▒malar─▒nda Navlun Kavram─▒
Karayolu ta┼č─▒malar─▒ tam t─▒r y├╝k├╝ (full truck load) veya parsiyel t─▒r y├╝k├╝ (less than truck load) olarak ger├žekle┼čtirilmektedir. Tam t─▒r y├╝k├╝ ta┼č─▒malarda navlun genellikle ihracat├ž─▒n─▒n fabrikas─▒ ile al─▒c─▒n─▒n deposu aras─▒ndaki ta┼č─▒may─▒ kapsamaktad─▒r.
Parsiyel t─▒r y├╝k├╝ ta┼č─▒malar─▒nda ise ihracat├ž─▒lar genellikle mallar─▒ ta┼č─▒y─▒c─▒lar─▒n depolar─▒na teslim etmekte, mallar bu depolarda tam t─▒r y├╝k├╝ne tamamlan─▒p ithalat├ž─▒ ├╝lkeye do─čru yola ├ž─▒kmaktad─▒r.
Karayolu ta┼č─▒malar─▒nda e─čer ta┼č─▒ma bedeli yani navlun y├╝kleyici taraf─▒ndan ├Âdenecek ise bu durumda karayolu ta┼č─▒ma belgesi (CMR) ├╝zerine freight prepaid navlun y├╝kleyici taraf─▒ndan ├Âdenecektir, e─čer navlun al─▒c─▒ taraf─▒ndan ├Âdenecek ise bu durumda karayolu ta┼č─▒ma belgesi (CMR) ├╝zerine freight collect(navlun al─▒c─▒ taraf─▒ndan ├Âdenecektir) yaz─▒lmaktad─▒r.

Havayolu Ta┼č─▒malar─▒nda Navlun Kavram─▒
Havayolu ile belli bir hacim ve a─č─▒rl─▒─č─▒ ge├žmeyen ├╝r├╝nler ta┼č─▒nabilmektedir. Havayolu ta┼č─▒malar─▒nda navlun denildi─činde kalk─▒┼č havaliman─▒ ile var─▒┼č havaliman─▒ aras─▒nda yap─▒lan ta┼č─▒ma i├žin ta┼č─▒y─▒c─▒ya ├Âdenen ├╝cret akla gelmelidir.

T─▒pk─▒ di─čer ta┼č─▒ma modlar─▒nda oldu─ču gibi, havayolu ta┼č─▒malar─▒nda da navlun al─▒c─▒ veya sat─▒c─▒ taraf─▒ndan ├Âdenebilmektedir.

Multimodal Ta┼č─▒malarda Navlun Kavram─▒
Multimodal ta┼č─▒malar, birden ├žok ta┼č─▒ma ┼čeklinin tek bir ta┼č─▒y─▒c─▒ taraf─▒ndan ger├žekle┼čtirildi─či ve tek bir ta┼č─▒ma belgesi ├╝zerinde g├Âsterilmi┼č oldu─ču ta┼č─▒ma ┼čeklidir. Genellikle freight forwarder firmalartaraf─▒ndan door-to-door (kap─▒dan kap─▒ya) ta┼č─▒ma ┼čeklinde ger├žekle┼čtirilir.
Se├žilen teslim ┼čekline g├Âre multimodal door-to-door ta┼č─▒malar─▒ al─▒c─▒ veya sat─▒c─▒ ├Âder.
├ľrne─čin, Ex Works teslim ┼čekli se├žilmi┼č ise kap─▒dan kap─▒ya yap─▒lan ta┼č─▒ma bedeli al─▒c─▒ taraf─▒ndan ├Âdenir. disticaret.biz.tr

(Visited 17 times, 1 visits today)

Related posts

Leave a Comment